Niedawne tragiczne wydarzenie na Opolszczyźnie, gdzie podczas prac serwisowych przy instalacji grzewczej współpracującej z pompą ciepła zginęły dwie osoby, wywołało wiele emocji i pytań dotyczących bezpieczeństwa użytkowania tych urządzeń. Choć szczegóły zdarzenia nie są jeszcze znane, pojawiają się różne spekulacje. W związku z tym PORT PC pragnie wyjaśnić kluczowe kwestie związane z eksploatacją pomp ciepła i podkreślić, że urządzenia te są całkowicie bezpieczne dla użytkowników.
Co wiemy na temat tragicznego zdarzenia?
Na podstawie wstępnych opinii ekspertów wiadomo, że w budynku znajdowało się urządzenie chłodnicze – przemysłowy agregat „wody lodowej” (tzw. chiller), które zostało przystosowane do pracy jako pompa ciepła. Urządzenie to nie było oryginalnie przeznaczone do domowych instalacji grzewczych. Do wypadku doszło podczas serwisowania jego instalacji chłodniczej, a nie podczas normalnej eksploatacji. Warto podkreślić, że sytuacja ta nie dotyczy typowych pomp ciepła przeznaczonych do użytku domowego, lecz możliwych błędów lub zaniedbań podczas serwisu dowolnych urządzeń chłodniczych.
Bezpieczeństwo pomp ciepła w budynkach mieszkalnych
Pompy ciepła do budynków mieszkalnych, montowane zarówno wewnątrz, jak i na zewnątrz, nie stanowią realnego zagrożenia wybuchem. Większość z nich korzysta z czynników chłodniczych, które są niepalne lub mają bardzo niską palność. Nawet w przypadku pomp ciepła wykorzystujących czynniki palne z grupy A3, jak np. propan (R290), ilość tego czynnika jest tak niewielka, że nie ma mowy o zagrożeniu.
Dla porównania, w pompach ciepła montowanych wewnątrz budynków maksymalnie znajduje się 150 g czynnika R290 – podobna ilość czynnika chłodniczego jest w domowych lodówkach. W pompach ciepła montowanych na zewnątrz (tzw. monobloki) ilość czynnika R290 wynosi od 600 do 1500 g. Mimo że jest go więcej, nadal jest to ilość znikoma z punktu widzenia bezpieczeństwa.
Obecnie pompy ciepła z czynnikiem R290 stanowią poniżej 10% oferty nowych pomp ciepła, a ich efektywność energetyczna jest najwyższa na rynku. Ważne jest jednak, aby montaż i serwis tych urządzeń były przeprowadzane zgodnie z odpowiednimi procedurami.
Aby lepiej zobrazować poziom bezpieczeństwa pomp ciepła z czynnikiem palnym, warto odnieść się do powszechnie akceptowanego poziomu bezpieczeństwa przy zastosowaniu butli z gazem skroplonym (propan, butan). Zgodnie z przepisami, w budynkach mieszkalnych można wykorzystywać butle o łącznej pojemności do 22 kg (dwie butle po 11 kg każda). W porównaniu z tym, ilość czynnika chłodniczego w pompach ciepła, nawet tych montowanych na zewnątrz, jest znacznie mniejsza.
Znaczenie profesjonalnego serwisu
Choć szczegóły zdarzenia na Opolszczyźnie nie są jeszcze znane, wiele wskazuje na to, że przyczyną mogły być problemy związane z serwisem urządzenia chłodniczego, które znajdowało się w budynku. Warto zatem przypomnieć, że wszystkie urządzenia chłodnicze, w tym pompy ciepła, wymagają szczególnej staranności i przestrzegania specjalnych procedur podczas serwisu. Kluczowe jest, aby serwisanci stosowali specjalistyczne narzędzia i dokładnie przestrzegali procedur, co pozwala na wczesne wykrycie ewentualnych nieszczelności w układzie chłodniczym, praktycznie eliminując ryzyko wybuchu.
Wytyczne i standardy PORT PC
PORT PC od kilkunastu lat opracowuje i promuje standardy bezpieczeństwa w zakresie montażu i serwisu pomp ciepła. W 2022 r. opublikowaliśmy szczegółowe wytyczne dotyczące tych procedur, szczególnie dla pomp ciepła z palnymi czynnikami chłodniczymi. Wszystkie firmy członkowskie PORT PC stosują się do tych wytycznych, co gwarantuje najwyższy poziom bezpieczeństwa użytkowania oferowanych przez nie pomp ciepła.
Wytyczne PORT PC dotyczące bezpieczeństwa montażu i serwisu pomp ciepła z palnymi czynnikami chłodniczymi można pobrać tutaj: Wytyczne PORT PC 2022.
Źródło: PORT PC