Parlament Europejski zatwierdził we wtorek nowe regulacje dotyczące cyrkularności w sektorze motoryzacyjnym, które obejmą cały cykl życia pojazdu – od projektowania po końcową utylizację. Przepisy uzyskały poparcie 431 europosłów przy 145 głosach przeciw i 76 wstrzymujących się.
Nowe przepisy wprowadzają konkretne wymogi dotyczące wykorzystania materiałów z recyklingu w produkcji pojazdów. Tworzywa sztuczne użyte w każdym nowym typie pojazdu muszą zawierać minimum 20 procent plastiku z recyklingu w ciągu sześciu lat od wejścia przepisów w życie. Producenci będą musieli osiągnąć cel co najmniej 25 procent w ciągu 10 lat od wejścia w życie regulacji, pod warunkiem dostępności plastiku z recyklingu po niewygórowanych cenach.
Europosłowie chcą również, aby Komisja Europejska wprowdziła cele dla stali i aluminium oraz jego stopów pochodzących z recyklingu, po przeprowadzeniu stosownych badań wykonalności. Te rozwiązania mają znacząco zwiększyć wykorzystanie materiałów wtórnych w przemyśle motoryzacyjnym.
Lepsze projektowanie pojazdów dla ułatwienia recyklingu
Nowe pojazdy będą musiały być projektowane tak, aby umożliwić łatwe demontowanie jak największej liczby części i komponentów przez autoryzowane zakłady utylizacji. Celem jest ich wymiana, ponowne użycie, recykling, regeneracja lub odnowienie tam, gdzie jest to technicznie możliwe.
Regulacje będą dotyczyły wszystkich pojazdów z wyjątkiem pojazdów specjalnego przeznaczenia, pojazdów zaprojektowanych i zbudowanych do użytku przez siły zbrojne, obronę cywilną, straż pożarną i służby ratownictwa medycznego oraz pojazdów zabytkowych i o szczególnej wartości kulturowej.
Rozszerzona odpowiedzialność producentów za pojazdy wycofane z eksploatacji
Trzy lata po wejściu w życie nowych przepisów producenci będą objęci rozszerzoną odpowiedzialnością, co oznacza, że będą musieli pokrywać koszty zbierania i przetwarzania pojazdów, które osiągnęły końcową fazę życia. Europosłowie chcą lepszego rozróżnienia między pojazdami używanymi a pojazdami wycofanymi z eksploatacji, wraz z zakazem eksportu tych ostatnich.
Cytat współsprawozdawców
Współsprawozdawcy Jens Gieseke z komisji środowiska i Paulius Saudargas z komisji rynku wewnętrznego stwierdzili: „Parlament wspiera gospodarkę cyrkularną w sektorze motoryzacyjnym. Wspieramy bezpieczeństwo zasobów, chronimy środowisko i zapewniamy zrównoważoność. Aby uniknąć nadmiernego obciążenia przemysłu, zabezpieczyliśmy realistyczne cele oraz zapewniliśmy mniej biurokracji i uczciwą konkurencję.”
Następne kroki legislacyjne
Ponieważ Rada już przyjęła swoje stanowisko wcześniej tego lata, oczekuje się, że negocjacje międzyinstytucjonalne rozpoczną się bez opóźnień.
Skala wyzwania w liczbach
Według danych zawartych w komunikacie, w 2023 roku w UE wyprodukowano 14,8 miliona pojazdów silnikowych, podczas gdy zarejestrowano 12,4 miliona pojazdów. Na drogach UE znajduje się 285,6 miliona pojazdów silnikowych, a każdego roku około 6,5 miliona pojazdów kończy swój żywot.
Kluczowe znaczenie dla transformacji energetycznej sektora transportu
Nowe regulacje stanowią istotny element europejskiej strategii dekarbonizacji transportu i transformacji w kierunku gospodarki cyrkularnej. Sektor motoryzacyjny, odpowiedzialny za znaczącą część emisji CO2 w UE, poprzez zwiększenie wykorzystania materiałów z recyklingu i lepsze projektowanie pojazdów może znacząco zmniejszyć swój ślad węglowy. Wprowadzenie rozszerzonej odpowiedzialności producenta za cały cykl życia pojazdu wspiera cele Zielonego Ładu Europejskiego i może przyspieszyć rozwój technologii recyklingowych oraz gospodarki cyrkularnej w jednym z kluczowych sektorów europejskiej gospodarki.