W obliczu rosnących cen energii oraz dążenia do neutralności klimatycznej coraz większą popularnością cieszy się autokonsumpcja energii elektrycznej. Po to rozwiązanie, dobrze znane odbiorcom indywidualnym coraz chętniej sięga przemysł czy przedstawiciele sektora usług. Korzystanie z własnych źródeł pozwala na uniezależnienie się od zewnętrznych dostawców. Zjawisko to idealnie wpisuje się w światowe trendy dekarbonizacji oraz zrównoważonego rozwoju, oferując liczne korzyści zarówno ekologiczne, jak i ekonomiczne. O autokonsumpcji energii elektrycznej podczas śniadania prasowego opowiedzieli eksperci: Ewa Magiera, Prezes Zarządu Polskiego Stowarzyszenia Fotowoltaiki, Katarzyna Jabłońska-Przywecka, Project Manager Polskiego Stowarzyszenia Fotowoltaiki, Ireneusz Kulka, Country Lead EDP w Polsce i Szymon Witoszek, Wiceprezes Polskiego Stowarzyszenia Fotowoltaki.
Brak odpowiednich regulacji powoduje, że produkcja energii w modelu autokonsumpcji nie jest monitorowana, a przez to nie wlicza się do krajowego celu udziału OZE. Takie podejście nie tylko umniejsza znaczenie tego zjawiska, ale również ogranicza możliwość certyfikowania i raportowania energii zużywanej na potrzeby własne. Co więcej, instalacje tego typu są traktowane na równi z dużymi projektami komercyjnymi, co zwiększa koszty inwestycji i wydłuża czas realizacji.
— Model autokonsumpcji daje możliwość zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych, stabilizacji kosztów energii oraz wzrostu świadomości energetycznej. W Polsce szczególnie popularne są mikro- i małe instalacje fotowoltaiczne, jednak dynamiczny rozwój technologii, takich jak magazyny energii czy hybrydowe systemy wytwarzania, otwiera nowe możliwości także dla innych źródeł odnawialnych. Niestety, potencjał tego rozwiązania nie jest w pełni wykorzystywany z powodu barier prawnych i proceduralnych, które hamują jego rozwój— zauważa Katarzyna Jabłońska-Przywecka ekspertka Polskiego Stowarzyszenia Fotowoltaiki
Niedobory zielonej energii opóźnią dekarbonizację polskiego przemysłu
Sytuacja ta jest szczególnie dotkliwa dla polskiego przemysłu, który – w obliczu unijnego wymogu dekarbonizacji – boryka się z wyzwaniem obniżenia śladu węglowego swoich produktów. Autokonsumpcja mogłaby odegrać tu kluczową rolę, zapewniając tańszą i bardziej ekologiczną energię, jednak jej rozwój wymaga zmian systemowych.
— Uproszczenie procedur przyłączeniowych oraz dostosowanie przepisów do specyfiki instalacji autokonsumpcyjnych jest niezbędne, aby w pełni wykorzystać potencjał tego modelu. Kluczowe jest również wprowadzenie mechanizmów umożliwiających pomiar i certyfikację energii zużywanej na potrzeby własne, co pozwoliłoby uwzględniać ją w krajowych celach energetycznych i strategiach raportowania— podkreśla Szymon Witoszek, Wiceprezes Polskiego Stowarzyszenia Fotowoltaki.
Kluczowe zaufanie i relacje z OSD
Relacje pomiędzy podmiotami realizującymi autokonsumpcję energii a Operatorami Systemów Dystrybucyjnych (OSD) pozostają jednym z kluczowych wyzwań dla rozwoju tego modelu. Brak precyzyjnych regulacji oraz standardów technicznych utrudnia dialog i współpracę, co ogranicza możliwości efektywnego wykorzystania instalacji OZE. Autokonsumpcja, choć zmniejsza obciążenie sieci elektroenergetycznej, nie jest obecnie traktowana jako priorytet w polityce OSD, co przekłada się na trudności w uzyskiwaniu warunków przyłączenia, zwłaszcza w przypadku rozwiązań typu zero-export. Harmonizacja interesów obu stron, w tym wprowadzenie transparentnych zasad monitorowania i ograniczeń wypływu energii, mogłaby znacząco poprawić relacje z OSD, jednocześnie zwiększając elastyczność i bezpieczeństwo systemu energetycznego.
— Konieczność finansowania rozwiązań technicznych służących do sterowania instalacjami fotowoltaicznymi budowanymi z myślą o 100 proc. eksporcie energii do sieci – także w przypadku instalacji przeznaczonych do zużycia energii w miejscu jej wytwarzania – nie tylko nie znajduje uzasadnienia technicznego, ale również znacząco podraża koszty takich instalacji, wydłuża czas ich realizacji i, paradoksalnie, zwiększa obciążenie Operatorów Systemów Dystrybucyjnych (OSD). Obecnie funkcjonujemy w systemie nieefektywnym pod względem finansowym, czasowym i organizacyjnym, przy czym co istotne, sytuacja ta wynika nie z obowiązujących przepisów prawa, lecz z praktyk przyjętych przez OSD. Są one oparte na schematach stosowanych w dużych instalacjach generujących energię do sieci, mimo że w wielu przypadkach brak jest ku temu realnych przesłanek technicznych. – zauważa Ireneusz Kulka, Country Lead EDP w Polsce.
Autokonsumpcja to odpowiedź na współczesne wyzwania energetyczne, oferująca realne korzyści zarówno dla odbiorców indywidualnych, jak i przemysłu. Wprowadzenie odpowiednich zmian regulacyjnych i organizacyjnych mogłoby przyspieszyć transformację energetyczną w Polsce, wspierając rozwój odnawialnych źródeł energii i budowanie niezależności energetycznej kraju. To model, który nie tylko redukuje koszty i emisyjność, ale również wzmacnia świadomość społeczną, przygotowując Polskę na wyzwania przyszłości.
Źródło: PSF, komunikat prasowy