Spółdzielnia Mleczarska Mlekpol uruchomiła w Grajewie instalację fermentacji beztlenowej, która w pierwszym roku pełnego działania wygenerowała 5 728 MWh energii elektrycznej. Biogazownia o pojemności roboczej 6 800 m³ pozwoliła spółdzielni uniknąć wydatków na poziomie około 4 milionów złotych przy średniej cenie energii 700 zł/MWh.
Instalacja zaprojektowana przez SEEN Technologie przetwarza dziennie około 230 m³ substratów odpadowych, w tym osadów z oczyszczania ścieków przemysłowych. Fermentor pracujący w warunkach mezofilowych osiąga uzysk biogazu na poziomie 380 m³/h. Wytworzony biogaz zasila agregat kogeneracyjny produkujący 1,2 MW energii elektrycznej oraz około 1,3 MW energii cieplnej.
Zbigniew Groszyk, Wiceprezes Zarządu SM Mlekpol, podkreśla strategiczny charakter inwestycji: „Grajewska instalacja fermentacji beztlenowej jest kolejnym krokiem w realizacji naszej długofalowej strategii energetycznej, która zakłada systematyczne inwestycje w odnawialne źródła energii we wszystkich zakładach Mlekpolu. To dla nas nie tylko odpowiedzialność wobec przyszłych pokoleń, ale także droga do zwiększenia konkurencyjności i niezależności energetycznej.”
System zapewnia pełną samowystarczalność cieplną zakładu oraz znaczną niezależność energetyczną. Średnia dzienna produkcja energii elektrycznej wynosi około 16 MWh, przy czym całość energii jest wykorzystywana na potrzeby własne spółdzielni.
Dodatkowym efektem działania instalacji jest przetwarzanie osadów pofermentacyjnych. W 2024 roku wyprodukowano 715 000 kg wysuszonego osadu, co przekłada się na średnią dobową produkcję około 1 960 kg. Procesy fermentacji i suszenia zredukowały objętość osadu nawet sześciokrotnie, a powstały materiał może być wykorzystywany jako organiczny środek poprawiający właściwości gleby.
Dariusz Jasak, Prezes Zarządu SEEN Technologie, zaznacza: „Naszym celem było nie tylko dostarczenie instalacji technologicznie nowoczesnej, ale też ekonomicznie samowystarczalnej i zgodnej z ideą gospodarki o obiegu zamkniętym. W Grajewie nie mówimy o utylizacji odpadów – mówimy o ich przekształceniu w wartościowy zasób.”
Mlekpol przetwarza dziennie ponad 6 milionów litrów mleka, co generuje znaczne strumienie odpadów organicznych oraz ścieków przemysłowych. Tradycyjne metody zagospodarowania oznaczałyby wysokie koszty i obciążenie środowiska. Instalacja została zrealizowana w formule „zaprojektuj i wybuduj”, co umożliwiło pełne dostosowanie każdego elementu technologicznego do specyfiki zakładu.
Dr inż. Bogusław Buczak, Prokurent i Dyrektor Działu Inżynieria Procesowa w SEEN Technologie, wskazuje na zmianę perspektywy ekonomicznej: „To zmiana perspektywy. Oczyszczalnia, która jeszcze niedawno była traktowana jako kosztowy dodatek do produkcji, dziś generuje realny zysk i poprawia bilans całego zakładu.”
Technologie fermentacji beztlenowej odgrywają kluczową rolę w transformacji energetycznej przemysłu spożywczego. Umożliwiają one przekształcenie odpadów organicznych w źródło energii odnawialnej, jednocześnie redukując ślad węglowy przedsiębiorstw. Rozwiązania te wpisują się w założenia Europejskiego Zielonego Ładu oraz pakietu „Fit for 55”, wspierając przemysł w osiąganiu celów klimatycznych przy zachowaniu konkurencyjności ekonomicznej.